Wat is Claude, en waarin verschilt het van ChatGPT?

Claude is een AI-assistent: je typt in gewone taal een vraag of een opdracht, en Claude antwoordt in gewone taal. Het is gemaakt door Anthropic, een Amerikaans bedrijf dat in 2021 werd opgericht door onder anderen Dario en Daniela Amodei, die daarvoor bij OpenAI werkten, het bedrijf achter ChatGPT. Wie de twee naast elkaar gebruikt, ziet vooral overeenkomsten. Ik werk zelf elke dag met Claude. Hieronder leg ik uit wat het is, en hoe je kiest tussen Claude en ChatGPT.

Wat Claude is

Claude is een taalmodel: een computerprogramma dat van een enorme hoeveelheid tekst heeft geleerd hoe taal in elkaar zit, en dat een antwoord stukje voor stukje opbouwt. Daardoor is het sterk in alles wat met taal te maken heeft. Het schrijft een eerste versie van een mail, vat een lang document samen, legt een brief uit die je niet snapt en denkt mee over een plan. Uit zichzelf zoekt het een antwoord niet op, zoals een zoekmachine dat doet, en daardoor kan het ook dingen verzinnen die heel overtuigend klinken. Hoe dat komt, lees je in Waarom AI soms dingen verzint.

Je praat met Claude op claude.ai in je browser, in de app op je computer en in de app op je telefoon. Overal gebruik je hetzelfde account en zie je dezelfde gesprekken. De knoppen zijn in het Engels, want Nederlands zit niet tussen de talen voor de bediening. Claude zelf praat gewoon Nederlands met je.

Claude kan meer dan praten. Het leest bestanden die je toevoegt, zoals pdf’s, Word-bestanden en rekenbladen. Als je erom vraagt of als het nodig is, zoekt het op internet en zet het de bronnen bij zijn antwoord. Het rekent door een stukje code uit te voeren, en het maakt bestanden voor je, zoals een Excel-bestand met formules die werken. Foto’s en illustraties maakt Claude niet, schema’s en grafieken wel.

Anthropic noemt zichzelf een bedrijf voor veilige en betrouwbare AI. Hoe Claude zich hoort te gedragen, heeft het bedrijf uitgebreid opgeschreven in de grondwet van Claude, een openbaar document dat bij de training wordt gebruikt. Je hoeft dat niet te lezen om Claude te gebruiken, maar het laat zien waar de maker op stuurt.

Abonnementen in grote lijnen

Met een gratis account kun je al veel. Je praat met Claude op al je apparaten, en Claude zoekt op internet en maakt bestanden voor je. Het onthoudt ook dingen over je, van het ene gesprek naar het andere. Daarnaast kun je tot vijf projecten maken: vaste werkplekken met eigen instructies en documenten.

Pro is het abonnement voor dagelijks gebruik, met meer ruimte en meer modellen. Claude Code zit erbij: de versie van Claude die op je computer of server zelf bestanden maakt en aanpast. Max is voor wie de hele dag met Claude werkt, met vijf of twintig keer zoveel ruimte als Pro. Voor organisaties zijn er Team en Enterprise. Daar heeft het bedrijf één rekening en een beheerder, en worden gesprekken standaard niet gebruikt om Claude te trainen.

Prijzen noem ik hier niet, want die veranderen. Ze staan op claude.com/pricing. Twee dingen zijn goed om te weten. Elk abonnement heeft een grens aan hoeveel je in een bepaalde periode kunt doen, en je gesprekken in de app en je werk in Claude Code komen uit dezelfde pot. En gebruik je Claude voor je bedrijf, kijk dan welk abonnement bij dat gebruik past en lees de voorwaarden.

Haiku, Sonnet, Opus en Fable

Claude is niet één model maar een familie, en de namen zeggen iets over de zwaarte. Haiku is het snelste en lichtste model. Sonnet combineert snelheid met denkkracht en is voor de meeste vragen een goede keuze. Opus is gemaakt voor lang en ingewikkeld werk. Fable is op het moment van schrijven het zwaarste model, voor de moeilijkste denkklussen. Voor Fable gelden per abonnement eigen afspraken over hoeveel je het mag gebruiken.

Achter elke naam staat een versienummer. Begin oktober 2026 zijn dat onder meer Sonnet 5.5, Opus 5.5 en Fable 5.1, maar die nummers veranderen regelmatig. Anthropic houdt de actuele lijst bij in het overzicht van de modellen. Op claude.ai kies je het model onder het invoervak. Een zwaarder model kost meer van je limiet, dus voor eenvoudig werk is een lichter model vaak genoeg.

Claude en ChatGPT naast elkaar

Eerst de overeenkomsten, want die zijn groter dan de verschillen. Claude en ChatGPT zijn allebei taalmodellen met een gratis en een betaalde versie. Allebei zoeken ze op internet, lezen ze je bestanden, onthouden ze dingen over je en kun je werk bundelen in projecten. Allebei maken ze fouten die net zo zeker klinken als een goed antwoord. En bij allebei kies je zelf of je gesprekken gebruikt mogen worden om het model te verbeteren.

Dan de verschillen die je in de praktijk merkt:

• ChatGPT maakt afbeeldingen, ook in de gratis versie. Claude maakt geen foto’s of illustraties. Heb je vaak beeld nodig, dan is dat een echt verschil.
• Claude Code zit bij elk betaald abonnement van Claude. Daarmee werkt Claude op je eigen computer of server: het maakt en wijzigt bestanden terwijl jij meekijkt, tot er een site of een app staat. Wat dat precies inhoudt, lees je in Wat is Claude Code?.
• De toon verschilt. Welke je prettiger vindt lezen, is grotendeels smaak, en het verschuift met elk nieuw model.

Wat ik niet doe, is zeggen dat de een slimmer is dan de ander. Zulke vergelijkingen kloppen een paar maanden, tot er weer een nieuw model uitkomt. Voor het meeste schrijf- en denkwerk van een ondernemer doen ze het allebei goed, en ze maken allebei fouten die je moet nakijken.

Hoe je kiest

De beste vergelijking doe je zelf, met je eigen werk. Neem als voorbeeld Lotte, fotograaf. Ze kiest twee taken die elke week terugkomen: een mail aan een bruidspaar dat om een offerte vraagt, en een korte tekst bij een nieuwe serie foto’s. Ze geeft beide assistenten precies dezelfde vraag, met dezelfde achtergrond, en kijkt bij welk antwoord ze het minst hoeft te verbeteren. Na een week weet ze meer dan na een avond lezen over welke van de twee de beste zou zijn.

Een paar vuistregels helpen. Wil je zelf een website of platform bouwen op je eigen server, dan is Claude Code de reden om voor Claude te kiezen. Dat is ook het gereedschap waarmee je in het online programma leert bouwen. Draait je werk om beeld, dan heb je meer aan ChatGPT of aan een programma dat speciaal voor beeld is gemaakt. En werk je met gegevens van klanten, kijk dan bij elke aanbieder eerst wat er met je gesprekken gebeurt. Wat je wel en niet in een chat zet, lees je in Wat je wel en niet in een AI-chat zet.

Je zit ook nergens aan vast. Een gratis account bij allebei kost niets, en overstappen kan altijd. Wat je wel meeneemt, is de gewoonte om goed te vragen en na te kijken, en die werkt bij elke assistent.

Wil je beginnen, maak dan een gratis account op claude.ai en geef het een taak uit je werk van deze week, met de achtergrond die een nieuwe collega ook nodig zou hebben. Hoe je zo’n vraag opbouwt, staat in Een goede vraag stellen aan AI. Bevalt het en wil je meer ruimte of Claude Code, kijk dan op de prijspagina welk abonnement bij je past.